Podczas XXXV Forum Ekonomicznego odbyła się sesja plenarna „Demografia. Gospodarka Pokoleń. Nowy kontrakt społeczny dla gospodarki XXI wieku” poświęcona była konsekwencjom zmian demograficznych dla polskiej gospodarki, rynku pracy i systemu zabezpieczenia społecznego. Dyskusję prowadził Paweł Czuryło, redaktor zarządzający Gremi Media. Uczestnicy zastanawiali się, jak przygotować państwo, przedsiębiorstwa i społeczeństwo na spadek liczby osób w wieku produkcyjnym oraz postępujące starzenie się ludności. Partnerem panelu była „Rzeczpospolita”.

Agnieszka Chłoń-Domińczak, prorektorka ds. nauki oraz dyrektorka Instytutu Statystyki i Demografii SGH, zwróciła uwagę, że zmiany demograficzne są konsekwencją procesów obserwowanych od wielu lat, a ich skutki będą coraz silniej odczuwalne na rynku pracy, w systemie emerytalnym, edukacji i ochronie zdrowia. Podkreślała, że malejąca liczba osób w wieku produkcyjnym wymaga lepszego wykorzystania potencjału pracowników oraz tworzenia warunków sprzyjających dłuższej aktywności zawodowej.

Ważnym tematem była przyszłość systemu emerytalnego. Liwiusz Laska, prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, wskazywał na niewystarczającą świadomość społeczną dotyczącą zasad jego funkcjonowania oraz zależności między długością aktywności zawodowej a wysokością przyszłego świadczenia. Zwracał uwagę, że każdy ubezpieczony może sprawdzić prognozę swojej przyszłej emerytury, jednak wiedza na ten temat wciąż nie jest powszechna. 

Istotnym wątkiem była również zależność między zdrowiem a zdolnością do pracy. Sylwia Piekarska, Dyrektor ds. relacji publicznych i rządowych AstraZeneca, podkreślała znaczenie długoterminowego inwestowania w zdrowie Polaków, profilaktykę i wczesne wykrywanie chorób. Zwróciła uwagę, że w Polsce na profilaktykę przeznacza się około 1,5 proc. nakładów na zdrowie, podczas gdy średnia w Unii Europejskiej wynosi około 4 proc. 

Rozmowa dotyczyła także wpływu demografii na przedsiębiorstwa. Spadek liczby pracowników oznacza konieczność zwiększania produktywności, m.in. poprzez automatyzację, robotyzację i wykorzystanie sztucznej inteligencji. Jednocześnie wskazywano na potrzebę aktywizacji osób starszych i osób z niepełnosprawnościami oraz prowadzenia odpowiedzialnej polityki migracyjnej. Pracodawcy będą również coraz częściej mierzyć się z koniecznością zarządzania zespołami wielopokoleniowymi i dostosowywania organizacji pracy do potrzeb starszych pracowników.

Uczestnicy zgodzili się, że odpowiedź na wyzwania demograficzne musi łączyć działania dotyczące rynku pracy, ochrony zdrowia, edukacji, technologii oraz polityki rodzinnej i migracyjnej. Ważne jest również włączenie młodych ludzi w debatę o przyszłości systemu, którego konsekwencje będą odczuwać w kolejnych dekadach. „Zmiana demograficzna jest nieunikniona. Musimy się do niej przygotowywać jak najszybciej. Zarówno jako społeczeństwo, ale także jako jednostki” – podsumowała Agnieszka Chłoń-Domińczak.

Szczegółowe informacje dostępne są na stronie www.forum-ekonomiczne.pl

Związek Powiatów Polskich jest partnerem instytucjonalnym wydarzenia.