Zarząd Związku Powiatów Polskich przedstawił stanowisko w sprawie projektu ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami. Dokument został przyjęty 12 stycznia 2026 roku w Warszawie.

ZPP wyraża sprzeciw wobec obniżenia wysokości dotacji przewidzianej na realizację zadania asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami. Jak wskazano w stanowisku, rząd, kierując projekt ustawy do Sejmu, nie uwzględnił uwag zgłaszanych przez stronę samorządową w trakcie prac legislacyjnych prowadzonych w ramach Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Dotyczy to również uwag, które pierwotnie zostały zaakceptowane przez Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych, reprezentującego stronę rządową w pracach Komisji.

Związek Powiatów Polskich zwraca również uwagę, że projekt ustawy został dodatkowo zmodyfikowany w stosunku do wersji przekazanej do konsultacji społecznych w grudniu 2024 roku, przy czym zmiany te – według ZPP – zostały wprowadzone na niekorzyść podmiotów realizujących zadanie.

Wśród rozwiązań uznanych przez ZPP za nieakceptowalne wskazano blisko dwukrotne obniżenie dotacji na obsługę zadania oraz zamrożenie maksymalnej wysokości tej dotacji bez wprowadzenia jakiegokolwiek mechanizmu waloryzacyjnego. Zastrzeżenia budzi także ujęcie w kosztach obsługi zadania kosztów zadań merytorycznych, w tym kosztów zatrudnienia i wynagradzania koordynatorów asystencji.

Kolejnym zarzutem jest usunięcie z Oceny Skutków Regulacji szacunkowych kosztów realizacji zadania ponoszonych przez samorządy. W dokumencie pozostawiono jedynie informację o wysokości dotacji, przy jednoczesnym szczegółowym opisaniu nowych etatów oraz kosztów, jakie w związku z realizacją zadania mają ponosić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej oraz urzędy wojewódzkie.

ZPP wskazuje również na usunięcie – wbrew wcześniejszym uzgodnieniom – przepisów dotyczących waloryzacji wynagrodzeń asystentów. Zdaniem Związku, w dłuższej perspektywie może to skutkować trudnościami w pozyskiwaniu kandydatów do wykonywania pracy asystenta.

W stanowisku przypomniano także deklarację ministra finansów Andrzeja Domańskiego z sierpnia 2024 roku, złożoną w toku prac nad projektem ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, dotyczącą przeprowadzenia standaryzacji wyceny zadań zleconych z zakresu administracji rządowej. ZPP zwraca uwagę, że równolegle – podczas rządowych prac legislacyjnych nad ustawą o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami – kierownictwo Ministerstwa Finansów miało aktywnie wspierać decyzje o obniżeniu wysokości dotacji na realizację zadania przez samorządy i organizacje pozarządowe, bez przeprowadzenia analiz dotyczących kosztochłonności nowego zadania.

Stanowisko dostępne jest tutaj.