15 i 16 kwietnia 2026 roku w przestrzeniach Sheraton Sopot Hotel odbędzie się VI edycja Local Trends – Samorządowego Kongresu Finansowego,  który od lat przyciąga liderów samorządowych, ekspertów, przedstawicieli biznesu oraz środowisk akademickich. Kongres ponownie stanie się centralnym forum rozmów o przyszłości polskich finansów lokalnych, wyzwaniach i kierunkach rozwoju wspólnot lokalnych. 

SKF tworzy przestrzeń dla prezentowania analiz ekonomicznych, wymiany doświadczeń na temat polityki finansowej gmin, polityk europejskich, mechanizmów finansowania inwestycji i rozwoju, a obszarowe debaty dotyczące aktualnych trendów, legislacji, zmian prawno-podatkowych, szans i zagrożeń skupiają się na ich gospodarczo - finansowym wymiarze.

Tegoroczna edycja w sposób szczególny, w odniesieniu do Strategii Rozwoju Polski 2035 oraz komplementarnych programów strategicznego rozwoju Polski i Europy zaakcentuje jednak znaczenie współpracy jako fundamentu długofalowego i zrównoważonego rozwoju wspólnot lokalnych. W obliczu wyzwań demograficznych, presji finansowej, transformacji energetycznej i cyfrowej oraz rosnących oczekiwań społecznych, samorządy nie mogą działać w izolacji. Coraz wyraźniej widać, że skuteczne zarządzanie rozwojem wymaga partnerskiego modelu działania, opartego na współpracy pomiędzy jednostkami samorządu terytorialnego, regionami, biznesem, instytucjami finansowymi, uczelniami oraz administracją centralną. 

W opinii wielu ekspertów to właśnie zdolność do budowania trwałych partnerstw i łączenia kompetencji różnych sektorów przesądzi o konkurencyjności i odporności polskich miast oraz regionów w najbliższych latach. Wątek partnerstw i współpracy pojawia się w programie tegorocznej, ponieważ z wyjątkową siłą wybrzmiał on już w refleksjach ekspertów, którzy współtworzyli ubiegłoroczną publikację książkową Local Trends pt. O trendach, wizjach i strategiach rozwoju, która jako publiczna publikacja dostępna jest na stronie internetowej www.localtrends.pl

Tegoroczny Kongres stanowi naturalną kontynuację tej debaty, przenosząc wnioski z poziomu analizy i diagnozy na poziom operacyjny, gdzie kluczowe staje się pytanie nie tylko dlaczego współpraca jest konieczna, ale przede wszystkim jak ją skutecznie projektować i wdrażać w realiach polskich wspólnot lokalnych. Organizatorzy skupiają się na stworzeniu przestrzeni do refleksji nad tym, jak projektować i uruchamiać mechanizmy współdziałania, dlatego wiele debat skoncentruje się na praktycznych modelach współpracy – międzygminnej i międzyregionalnej, publiczno-prywatnej, a także na styku samorządu z nauką i instytucjami rozwojowymi. Celem jest identyfikacja narzędzi, które pozwolą zwiększyć efektywność inwestycji, optymalizować koszty świadczenia usług publicznych oraz lepiej wykorzystywać dostępne źródła finansowania, szczególnie w zakresie polityki społecznej, oświatowej oraz w ramach transformacji energetycznej. 

Wiodącymi wątkami tematycznymi tegorocznego Kongresu wypracowanymi przez Radę Programową są:  partnerstwa, współpraca i efektywność inwestycji.

Jak nie pogłębiać różnic rozwojowych między metropoliami a Polską lokalną oraz jak projektować publiczne instrumenty wsparcia, by realnie wzmacniały potencjał mniejszych ośrodków oraz kreowały dobrobyt?

To punkt wyjścia do rozmów sopockiego spotkania, podczas którego gościem specjalnym będzie Paul Collier z University of Oxford – wybitny i jeden z najbardziej rozpoznawalnych na świecie ekonomistów zajmujących się problematyką rozwoju. Paul Collier jest autorem książki nagrodzonej tytułem Financial Times Book of the Year, a podczas Samorządowego Kongresu Finansowego wygłosi wystąpienie inaugurujące pt. „Pominięci. Jak budować bardziej sprawiedliwe, zrównoważone i oparte na współpracy modele rozwoju uboższych regionów?” wprowadzając uczestników w kluczową dla tegorocznej edycji tematykę wyrównywania szans rozwojowych.

W Sopocie pod auspicjami Local Trends oraz Wydawnictwa Centrum Myśli Strategicznych  zaplanowano również premierę polskiego wydania książki Profesora Colliera pt.  Pominięci. Nowa ekonomia dla zaniedbanych obszarów. W ramach sesji plenarnych prelegenci pochylą się nad kluczowymi wyzwaniami stojącymi przed regionami i miastami średniej wielkości inaugurując Kongres dyskusją pt. „Sprawiedliwa transformacja gospodarcza regionów i miast średnich. Gdzie dziś tworzy się dobrobyt?”. Debata pozwoli zrozumieć jak zmieniają się gospodarcze mapy kraju, jakie lokalne rynki stają się nowymi biegunami wzrostu i jak kształtować odporność społeczno-ekonomiczną samorządów. W ramach drugiej sesji, poświęconej relacji między wsparciem finansowym a przeciwdziałaniem pogłębianiu różnic rozwojowych, prelegenci zastanowią się, jak projektować interwencje publiczne tak, aby w  świetle nowej Strategii Rozwoju Polski do 2035 roku, w równym stopniu służyły metropoliom i mniejszym ośrodkom, nie zwiększając różnic rozwojowych. 

Po południu pierwszego dnia ruszy cykl tematycznych debat równoległych, których program powstaje w duchu współpracy z Radą Programową i Partnerami Local Trends. Jednym z tematów planowanym pod auspicjami Narodowego Instytutu Samorządu Terytorialnego przeprowadzona zostanie debata skupiająca się na problemie niedofinansowania zadań zleconych przez administrację centralną, który od lat obciąża budżety JST i wymaga kompleksowych regulacji. W panelu sektorowym poświęconym finansowaniu transformacji w ciepłownictwie eksperci omówią zaś pilną potrzebę modernizacji systemów grzewczych oraz źródła finansowania, które mogą wesprzeć lokalne samorządy w tym kosztownym procesie transformacyjnym. 

Pierwszy dzień wydarzenia zakończymy rozmową o systemie samorządowym w obliczu nowych wyzwań zadań publicznych. Następnie podczas Uroczystej Gali wręczymy nagrody w ramach Rankingu Zielonych Finansów Samorządowych. 

Nowy format debat okrągłego stołu 

Już pierwszego dnia zainagurowana zostanie również nowa formuła debat okrągłego stołu, która stanie się przestrzenią realnego dialogu między JST, administracją, instytucjami finansowymi, spółkami komunalnymi i ekspertami – z większą ilością czasu na konfrontację stanowisk, pracę na danych i wypracowanie rekomendacji. Każdy okrągły stół otworzą wystąpienia wprowadzające instytucji eksperckich, a całość zakończy syntetyczne podsumowanie będące materiałem do dalszych prac i debaty publicznej. Wielopłaszczyznowe dyskusje okrągłostołowe będą dotyczyć tematów finansowania oświaty, mieszkalnictwa, transformacji terytorialnej w kontekście depopulacji czy reformy dochodów JST. 

Dwa dni dyskusji 

Drugi dzień kongresu otworzy szeroka debata pt. „Ewaluacja reformy dochodów JST” o efektach reformy, analizująca jej pierwsze rezultaty oraz potencjalne kierunki korekt. W kolejnej  rozmowie dotyczącej relacji między efektywnością a formalną poprawnością zamówień publicznych uczestnicy zastanowią się, jak budować system, który realnie wspiera rozwój zamiast go proceduralnie spowalniać. 

W Sopocie zostaną również zaprezentowane najlepsze doświadczenia pomorskich gmin w realizacji i finansowaniu projektów energetycznych, pokazując praktyczne, sprawdzone modele współpracy oraz inwestowania w energetykę lokalną. Kolejnym ważnym wątkiem będzie dywersyfikacja źródeł finansowania strategii rozwoju, obejmująca alternatywne modele pozyskiwania kapitału, oraz rola Planu Ogólnego jako narzędzia wzmacniającego atrakcyjność inwestycyjną jednostek.

W drugiej części dnia uczestnicy skupią się na konsekwencjach nowej architektury funduszy europejskich oraz przygotowaniu samorządów do efektywnego wykorzystania środków w perspektywie 2027–2034. Ważnym elementem programu będzie także dyskusja o mechanizmach wspierania inwestycji prywatnych i publiczno-prywatnych w procesie transformacji klimatycznej, która wymaga skoordynowanego podejścia administracji, sektora finansowego i przedsiębiorstw. 

Na zakończenie Kongresu zaplanowano również inspirujące rozmowy publicystyczne o dwukadencyjności i jej wpływie na wymianę pokoleniową w polityce lokalnej oraz o potencjale inwestycyjnym Polski w kontekście dyskusji o organizacji Letnich Igrzysk Olimpijskich.

Local Trends ponownie stanie się przestrzenią spotkania wielu środowisk zaangażowanych w budowanie silnych, nowoczesnych i odpornych samorządów. Wspólnie z partnerami, wykorzystując ich doświadczenie i aktywne uczestnictwo w życiu lokalnym, współtworzymy program kongresu. Zapraszamy do udziału i wspólnego kształtowania przyszłości polskich samorządów.

Organizatorami wydarzenia są Centrum Myśli Strategicznych i Grupa MTP. Gospodarze to Miasto Sopot, Miasto Poznań, Samorząd Województwa Pomorskiego i Samorząd Województwa Wielkopolskiego. Partnerami samorządowymi są: Związek Powiatów Polskich, Związek Województw Rzeczypospolitej Polskiej, Unia Metropolii Polskich im. Pawła Adamowicza, Związek Miast Polskich oraz Związek Gmin Wiejskich RP.

Rejestracja i oferta dla członków ZPP

Szczegóły wydarzenia oraz formularz rejestracyjny dostępne są na stronie: www.localtrends.pl

Prosimy o dokonanie rejestracji udziału do 31 marca 2026 roku.

Związek Powiatów Polskich, jako strategiczny partner wydarzenia, oferuje bezpłatny udział przedstawicielom powiatów oraz miast na prawach powiatu zrzeszonych w ZPP.
W celu uzyskania kodu umożliwiającego bezpłatną rejestrację prosimy o kontakt mailowy: biuro@zpp.pl

Zachęcamy do udziału i do zobaczenia podczas Local Trends 2026!