We wtorek, 21 kwietnia odbyło się posiedzenie Zespołu ds. Edukacji, Kultury i Sportu Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. W porządku obrad znalazły się projekty regulacji dotyczące zakazu używania urządzeń elektronicznych w szkołach; podstawy programowej kształcenia ogólnego dla branżowej szkoły I stopnia, szkoły przysposabiającej do pracy oraz szkoły policealnej; wypoczynku dzieci i młodzieży oraz Regionalnego Programu Strategicznego w zakresie edukacji i kapitału społecznego.

O urządzeniach elektronicznych w placówkach szkolnych

Zespół kontynuował temat projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo oświatowe (UD381), omawiany na poprzednim posiedzeniu.

Akt ma wprowadzić zakaz korzystania przez uczniów szkół podstawowych z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych umożliwiających porozumiewanie się na odległość lub rejestrowanie obrazu lub dźwięku podczas pobytu na terenie szkoły oraz obowiązek określenia w statucie szkoły warunków wnoszenia na teren szkoły takich urządzeń. Ustawa przewiduje przy tym wyjątki od zakazu, a także stosowanie działań wychowawczych i kar za jego nieprzestrzeganie.

Ze strony Związku Powiatów Polskich oraz Związku Gmin Warmińsko-Mazurskich wpłynęły jednobrzmiące uwagi do projektu, postulujące rozszerzenie zakazu na przedszkola i oddziały przedszkolne. Jak zostało to już wyjaśnione na poprzednim posiedzeniu Zespołu, zastrzeżenia te nie zostały uwzględnione, ponieważ taki zakaz został już wprowadzony w drodze rozporządzenia Ministra Edukacji z dnia 11 marca 2026 r. (Dz.U. z 2026 r. poz. 378) w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego, które będzie obowiązywać od 1 września 2026 r., a które dotyczy m.in. korzystania z urządzeń ekranowych przez najmłodsze dzieci.

Ministerstwo uwzględniło za to kilka uwag zgłoszonych przez Związek Województw RP. Resort poparł postulat, by zgoda na korzystanie z urządzenia, jaką będzie mógł wyrazić dyrektor szkoły, mogła być wyrażona w formie dokumentowej oraz by została dodana możliwość udzielenia takiej zgody na czas określony. MEN przychyliło się także do wniosku  dotyczącego uzupełnienia uzasadnienia do projektu ustawy i OSR-u (Ocena Skutków Regulacji) o wskazanie, że szkoła nie może np. przeszukiwać zawartości urządzenia, żądać jego odblokowania czy ingerować w dane ucznia.

Zgodnie z kolejną uwzględnioną uwagą – ze względu na to, że projekt przewiduje wejście w życie 1 września 2026 r., a czas na zmianę statutów do 31 października 2026 r. – zostanie dodany przepis, mówiący o tym, że do dnia dostosowania statutów będą stosowane  dotychczasowe postanowienia statutowe, o ile nie są sprzeczne z ustawą. Dodatkowo, ponieważ uzasadnienie do projektu wskazuje na potrzebę dostosowania statutów także przez placówki i zespoły, natomiast art. 2 posługuje się wyłącznie pojęciem „szkoły”, powstała rozbieżność zostanie usunięta dla uniknięcia wątpliwości interpretacyjnych.

Ministerstwo zgodziło się także na rozszerzenie mechanizmu ewaluacji. Zdaniem Związku Województw RP jest to potrzebne, gdyż odwołanie się wyłącznie do szerokich badań edukacyjnych i wyników PISA nie pozwoli ocenić samego wdrożenia regulacji ani jej wpływu na organizację pracy szkół i JST w pierwszych latach obowiązywania.

Odpowiadając na zgłoszone uwagi, Dyrektor Departamentu Komunikacji w Ministerstwie Zdrowia Kacper Lawera stwierdził, że sam projekt ustawy nie powoduje skutków finansowych.

– (…) Na samym poziomie projektu ustawy skutki finansowe nie są generowane, bo my nie wymagamy, żeby szkoła cokolwiek kupowała. Natomiast oczywiście, jeśli szkoła zdecyduje, żeby coś kupić, to jakiś skutek finansowy powstanie. Ale sam projekt ustawy nie generuje jeszcze takich skutków, bo my nie nakazujemy niczego kupić, a jedynie wskazujemy, że zakazane jest korzystanie, bez konieczności kupowania na przykład depozytów, bo można po prostu telefon schować do plecaka – mówił.

Dalsza część relacji w Dzienniku Warto Wiedzieć.