Związek Powiatów Polskich skierował do Ministrstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi pismo w sprawie koncepcji przejęcia przez powiaty całości lub części zadań własnych gmin związanych z ochroną zwierząt. 

Stanowisko ogólne

ZPP nie wyklucza przyjęcia przez powiaty do realizacji zadań dotychczas wykonywanych przez gminy w zakresie ochrony zwierząt, jednak uzależnia ewentualną zgodę od spełnienia odpowiednich warunków finansowych, prawnych i organizacyjnych. Organizacja kategorycznie wyklucza przejęcie zadania jako zadania własnego finansowanego w ramach obecnych środków powiatów, wskazując że w zdecydowanej większości powiatów nie pozwalają one na finansowanie już obecnie przypisanych zadań.

Warunki niezbędne do przejęcia zadania

ZPP formułuje cztery zasadnicze zastrzeżenia i postulaty.

1. Finansowanie.
Organizacja wskazuje, że przekazanie powiatom zadania musiałoby być powiązane ze zwiększeniem ich udziału w dochodach publicznych w zakresie umożliwiającym jego realizację. ZPP zaznacza, że w piśmie Ministra Rolnictwa nie znalazła informacji o proponowanym modelu finansowania zadania.

2. Zmiana modelu realizacji zadania.
ZPP wskazuje, że obecny model realizacji zadania przez gminy jest nieefektywny. Katalog zadań określonych w ustawie jakie obecnie realizują gminy ma charakter typowo wykonawczy, a nie uchwałodawczy. Analiza rozstrzygnięć nadzorczych, orzeczeń sądów administracyjnych oraz praktyki przyjmowania i stosowania gminnych programów opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt wskazuje na niedookreśloność przepisów ustawy, problemy z ustaleniem podziału kompetencji pomiędzy radę gminy a wójta, brak elastyczności w realizacji zadania, brak możliwości szybkiej reakcji w przypadku zmiany stanu faktycznego oraz kolizję z przepisami dot. przyjmowania uchwały budżetowej przez JST. ZPP zaznacza, że przeniesienie dotychczasowych zadań w niezmienionym kształcie na poziom powiatowy byłoby nie do zaakceptowania.

3. Lokalizacja schronisk.
ZPP wskazuje na konieczność wprowadzenia przepisów ułatwiających lokalizację schronisk, które naturalnie spotykają się ze sprzeciwem lokalnych społeczności. Organizacja wskazuje dwie przyczyny tego sprzeciwu: po pierwsze, obecne przepisy dotyczące lokalizacji schronisk ograniczają możliwość zagospodarowania terenów wokół schroniska; po drugie, obawy przed uciążliwością sąsiedztwa ze schroniskiem dla zwierząt, nawet przy zachowaniu odpowiednich odległości W przypadku przejęcia realizacji zadania przez powiaty, uzależnienie lokalizacji schroniska od zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub od decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego mogłoby znacząco utrudnić realizację tych zadań. ZPP wskazuje ponadto na potrzebę ułatwionej ścieżki nabywania przez powiaty nieruchomości Skarbu Państwa – również z części zasobu pozostającego w zarządzie innych niż starosta podmiotów gospodarujących mieniem Skarbu Państwa – na cele lokalizacji schronisk.

4. Skuteczność egzekwowania obowiązków właścicieli zwierząt.
ZPP wskazuje na konieczność zwiększenia skuteczności i kontroli realizacji przez właścicieli obowiązku oznakowania psów w celu ograniczenia napływu zwierząt do schronisk. Jako przykład nieskutecznego rozwiązania organizacja wskazuje oparcie modelu karania właścicieli za niewykonywanie obowiązków wynikających z ustawy o Krajowym Rejestrze Oznakowanych Psów i Kotów na trybie wykroczeniowym zamiast administracyjnym, co z założenia czyni ten mechanizm mało efektywnym.