Związek Powiatów Polskich przedstawił uwagi do projektu rozporządzenia Ministra Edukacji zmieniającego rozporządzenie w sprawie organizacji kształcenia oraz warunków i form realizowania specjalnych działań opiekuńczo-wychowawczych w przedszkolach i szkołach specjalnych oraz w oddziałach specjalnych, zorganizowanych w podmiotach leczniczych i jednostkach pomocy społecznej. Projekt datowany jest na 16 kwietnia 2026 roku. Uwagi zostały przekazane w ramach uzgodnień z Komisją Wspólną Rządu i Samorządu Terytorialnego.

Niepełna Ocena Skutków Regulacji

ZPP wnosi o doprecyzowanie OSR poprzez wskazanie: rzeczywistej skali orzekania środków leczniczych i środków tymczasowych przez sądy dla nieletnich, opartej na oficjalnych danych Ministerstwa Sprawiedliwości, oraz liczby uczniów posiadających odpowiednie skierowania; a także sposobu wykazania dzieci, które miałyby trafić do nowych oddziałów we wrześniu 2026 roku, w sytuacji braku takich danych.

Organizacja wskazuje, że informacje te są niezbędne do oszacowania liczby oddziałów, jakie miałyby zostać otwarte. Samorządy nie wiedzą, czy będą miały do czynienia z jednostkowymi przypadkami czy lawinowym wzrostem liczby uczniów wymagających umieszczenia w odrębnych oddziałach. ZPP zaznacza, że niepewność co do sposobu weryfikowania liczby uczniów może doprowadzić do dużych i kosztownych problemów ewidencyjnych. Zgodnie z rozporządzeniem w sprawie podziału łącznej kwoty potrzeb oświatowych między JST, szkoły przyszpitalne podają średnią liczbę uczniów z poprzedniego okresu funkcjonowania, co oznacza, że dane służące do podziału potrzeb oświatowych w 2027 roku będą pochodzić z okresu, w którym nowy rodzaj oddziału jeszcze nie będzie funkcjonował.

Brak finansowania nowych zadań

ZPP ocenia twierdzenie o braku skutków finansowych po stronie jednostek samorządu terytorialnego jako całkowicie nieuzasadnione i sprzeczne z realiami funkcjonowania placówek przyszpitalnych oraz z uzasadnieniem samego projektu. Organizacja wnosi o wyznaczenie dodatkowej wagi na uczniów nowych oddziałów.
ZPP wskazuje, że projektodawca nie informuje o sposobach finansowania nowych zadań ani o podstawach ewentualnych wyliczeń. Samorządy będą musiały ponosić koszty organizacji oddziałów w okresie przejściowym, przed 2027 rokiem. Organizacja wskazuje ponadto, że dwie i niewielkie  wagi dedykowane szkołom przyszpitalnym nie nadążają za rosnącymi kosztami ich funkcjonowania, do których powiaty już obecnie „dokładają" setki tysięcy złotych rocznie.

Niejednoznaczność przepisu o obligatoryjności tworzenia oddziałów

ZPP wskazuje, że zapis o organizowaniu oddziałów „wyłącznie" dla określonych uczniów wymaga doprecyzowania. Z przepisu, jego kontekstu i uzasadnienia projektu nie wynika jednoznacznie, czy projektodawcy chodzi tyko o niektórepodmioty  udzielające dzieciom i młodzieży świadczeń zdrowotnych z zakresu opieki psychiatrycznej lub leczenia uzależnień, czy wszystkich szkół zorganizowanych w podmiotach leczniczych, co wynika z literalnego brzmienia przepisu. Organizacja wskazuje, że wątpliwości te mogą prowadzić do uruchamiania oddziałów bez faktycznego zapotrzebowania, a w konsekwencji do nieracjonalnego gospodarowania środkami publicznymi.

Luka między obowiązkiem organizacyjnym a finansowaniem

ZPP wskazuje, że po wejściu rozporządzenia w życie organy prowadzące będą musiały niezwłocznie wyodrębnić oddziały i zorganizować odpowiednią kadrę, podczas gdy finansowanie miałoby być zapewnione dopiero w późniejszym okresie i na podstawie danych obarczonych dużym ryzykiem błędu. Organizacja ocenia, że tworzenie nowych obowiązków organizacyjnych po stronie JST przy braku finansowania na etapie tworzenia oddziałów narusza ogólną zasadę odpowiedniego udziału jednostek samorządu terytorialnego w dochodach publicznych, wynikającą z art. 167 Konstytucji RP.

Z pełną treścią uwag można zapoznać się TUTAJ.